Totale tv-chaos rond Zwarte Piet

Topless Pieten met beschilderde borsten bij Paul de Leeuw.
Topless Pieten met beschilderde borsten bij Paul de Leeuw.

Het gebeurt niet vaak dat Veronica programma’s uitzendt die het aanzien waard zijn – naar schatting eens in de vijf jaar -, maar nu is ze het dan gelukt: ‘The Muppets’. De come back van het poppentheater zorgt voor een gevoel van opluchting in de huiskamer. Kermit, Miss Piggy en Fozzie Beer, ze zijn gelukkig allemaal nog in leven. En ze hebben de show helemaal bij de tijd gebracht.

Zo loopt er een IT’er rond (Chip), er wordt online gedatet (Gonzo), en Miss Piggy probeert op Google schandalen te vinden voor haar talkshow ‘Up late with Miss Piggy’. Dit weekend draaide het om de Amerikaanse actrice Christina Applegate. “Heeft ze nooit een ober uitgekafferd?”, vroeg Miss Piggy aan haar medewerker Scooter. “Nee”, luidde het antwoord, “als ik uitkafferen + ober intik krijg ik alleen úw naam.” Vervolgens maakte Miss Piggy zelf maar een smerig filmpje. Poppen zijn net mensen. Grappig.

Voor het overige heb ik het idee dat je om de eerste serie (1976-1981) uitbundiger kon lachen. Er was, als ik me goed herinner, ook meer muziek en zang. En, dat weet ik zeker, de onverstaanbare Zweedse kok was veel hysterischer in de weer dan nu. Waldorf en Statler zijn onverminderd zuur. Ik vraag me af of ze ooit van internet hebben gehoord.

Zoals ‘The Muppets’ meegroeien met de moderne tijd, zal ook Zwarte Piet dat doen. Etnoloog Peter Jan Margry schatte in ‘EenVandaag’ dat we over tien jaar alleen nog maar roet- en gekleurde pieten hebben. De actualiteitenrubriek illustreerde die uitspraak op verrassende wijze. We zagen een sigaren rokende Den Uyl, Van Agt en Wiegel. Er kwam zelfs een vrouw aan het woord die in het ziekenhuisbed rookte. De onderliggende boodschap: wat we toen normaal vonden, vinden we nu idioot. En zo zal het met Zwarte Piet ook wel gaan.

De gebroeders Van Rouwendaal van de Sinterklaascentrale in Soest vertelden dat de oorringen er al jaren uit zijn, evenals de roe. Margry signaleerde dat de traditionele zak ook langzaam uit zicht is geraakt. “We achten het niet meer gepast om kinderen op die manier schrik aan te jagen.” Hoe relatief dat hele Pieten-geruzie is, bleek uit een filmfragment van 1951 waarop witte Pieten te zien zijn. Zelfs in 1935 waren er al witte Pieten, wist volkscultuur-kenner Ineke Strouken.

Dat mag zo zijn, RTL 4 schrapte zaterdag op het laatste moment de alternatief gekleurde Pieten uit ‘Ik hou van Holland’. Dat gebeurde na een massaal gesteunde Facebookcampagne van de actiegroep Nederland Mijn Vaderland, die RTL beschuldigde van landverraad. Er bleef weinig over van de ‘speciale Sint-uitzending’: geen Pieten, maar ook geen goedheiligman.

Verwarring alom. Een recalcitrante Paul de Leeuw liet vrouwelijke Pieten opdraven met ontblote, beschilderde borsten. De dames-Pieten verdwenen snel van het toneel, maar daarmee was het met de buitenissigheden niet gedaan. Sint bleek een ware freak. Een student die te weinig zou blokken, kreeg van hem een paar trappen onder z’n gat.

Ik moest er wel om lachen, echt Paul de Leeuw. Maar ik vroeg me ook af: Is dit met je tijd meegaan of juist een stap terug in de tijd? Ik houd het vooralsnog op een overgangsfase. Benieuwd hoe we over tien jaar tegen de huidige Sint-chaos aankijken.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *