Oorthuys

Cas Oorthuys was een Amsterdammer, maar hij zwierf graag door Rotterdam. Als fotograaf van de Wederopbouw vond hij in deze stad veel zijn gading: de bedrijvigheid in de haven, de na-oorlogse nieuwbouwwijken, de Lijnbaan en Zadkine.
Foto Nederlands Fotomuseum

Maar wie of wat hij ook voor de lens kreeg, zijn foto’s bruisten altijd van levendigheid, zo bewijst de Oorthuys-expositie in het Nederlands Fotomuseum aan de Wilhelminakade. Zelfs de statische uitstraling van een schip in het dok of van een ‘saai’ industriegebied als de Botlek wist hij door een verrassend camera-standpunt steeds een zinderende, soms surrealistische spanning mee te geven.

Zo ook De verwoeste stad van Zadkine. Door het beeld tegen een dreigende wolkenlucht te fotograferen krijgt de wanhoop een extra dimensie. En Oorthuys’ Lijnbaan is dankzij de aanfloepende sfeerverlichting geen strak winkelcentrum meer, maar een betoverend sprookjespark à la de Efteling. De Nieuwe Maas doet met haar drukke scheepvaartverkeer, opspattende golven en dikke roetwolken  denken aan een James Bond-achtige achtervolging te water.

Oorthuys mag met recht een promotor van de Maasstad worden genoemd. Volgens de expositie is zijn album Rotterdam dynamische stad zelfs zijn mooiste schepping. Maar ook zijn toeristische gids over Rotterdam in de serie Dit is… zette de stad op de kaart.

Oorthuys keek met een menselijke blik. Zijn foto’s hebben iets vrolijks, passend bij het na-oorlogse optimisme: tevreden en zorgeloze lieden, of ze nu recreëren of werken. Diezelfde luchthartigheid spreekt uit Oorthuys’ nieuwbouw-oeuvre. Door het zonlicht op ingenieuze wijze te laten contrasteren met de witte wolkenlucht spat de helderheid er vanaf.

In een tijd waarin nog weinig werd gereisd bracht de Amsterdamse fotograaf de wereld bij ons thuis. En niet alleen de mooie plaatjes. In 1947 trok hij naar (toen nog) Nederlands-Indië om terug te keren met het fotoboek Een staat in wording, een krachtig statement tegen kolonialisme. Het werd hem niet door iedereen in dank afgenomen.

Twaalf jaar later mocht zijn kritische reisimpressie Mensen aan de stroom over Belgisch-Kongo niet worden gepubliceerd. Oorthuys was een humanistisch fotograaf in de breedste zin des woords.

Oorthuys was een humanistisch fotograaf in de breedste zin des woords

https://www.nrc.nl/nieuws/2018/11/02/oorthuys-a2753431

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *